Jeśli w pewnym punkcie trendu ukształtowała się dana formacja, to nie należy się jej spodziewać następnym razem. Reguła zmienności nie mówi nam dokładnie, co się wydarzy, a jedynie sugeruje, czego prawdopodobnie nie należy oczekiwać. W konkretnym zastosowaniu reguła ta określa, jakiej formacji korygującej w rezultacie tej przemienności mamy się spodziewać. Inaczej mówiąc, jeśli fala korygująca (2) była prostą formacją a-b-c, to fala (4) będzie prawdopodobnie formacją złożoną, na przykład trójkątem. I na odwrót, jeśli fala (2) jest złożona, to fala (4) będzie prawdopodobnie prosta. Przykłady tej zmienności pokazuje diagram 1 2 Kanały trendowe Innym ważnym aspektem teorii fal jest wykorzystywanie kanałów trendowych do badania przyszłego ruchu cen. O wytyczaniu kanałów trendu mówiliśmy już w rozdziale czwartym. Elliott stosował tę metodę do określania zasięgu cen, a także potwierdzenia liczby fal. Kiedy trend wzrostowy zostanie już ukształtowany, wyznacza się początkowy kanał trendowy przez wykreślenie podstawowej linii wzdłuż punktów oznaczających dna fal (1) i (
(more…)
Jedną z nich jest problem samospełniającej się przepowiedni. Inne wysuwane zastrzeżenie dotyczy tego, czy dotychczasowe kursy mogą być wykorzystywane do prognozowania przyszłego kierunku cen. Krytyk analizy technicznej powiada wówczas zwykle: „Wykresy pokazują nam, jak rynek zachowywał się do tej pory, ale nie mogą wskazać, dokąd zmierza”. Pomińmy tu na razie narzucającą się odpowiedź, że wykresy nie powiedzą niczego, jeśli nie umie się ich czytać. Zwolennicy teorii błądzenia losowego (random walk theory) kwestionują z kolei istnienie trendów, powątpiewając by jakakolwiek technika prognozowania ruchów cen mogła być lepsza od prostej strategii „kup i trzymaj”. Zarzuty te wymagają od nas odpowiedzi. Samospełniająca się przepowiednia Zarzut mówiący, że analiza techniczna funkcjonuje jako samospełniająca się przepowiednia, nabrał znaczenia głównie na skutek tego, że jest niemal bezustannie wysuwany. Jest to oczywiście pewien problem, ale o wiele mniej istotny, niż się często wydaje. Zacznijmy może od przywołania cytatu, w którym mówi się o niekorzystnych aspektach posługiwania się formacjami cenowymi: Filozofia analizy technicznej 15 a. „W ostatnich latach ukazało się wiele publikacji na temat wykorzystywania formacji cenowych. Wielu graczy i inwestorów zaznajomiło się z nimi i często podejmuje działania sugerowane przez te formacje.
(more…)
Każda dobra wiadomość wywoła wówczas zwyżkę cen. Łączenie analizy opinii większości z innymi narzędziami technicznymi Jako ogólną zasadę przyjmuje się dokonywanie transakcji zgodnie z kierunkiem trendu wskaźników optymizmu do chwili osiągnięcia ekstremum, kiedy należy zacząć uważnie szukać oznak zmiany tego trendu. Powtórzmy, że zmiana o 5 procent uznawana jest zazwyczaj za znaczącą. Nie trzeba dodawać, że w celu rozpoznania punktów zwrotnych w tych krytycznych okresach można i należy wykorzystywać standardowe narzędzia techniczne, to znaczy obserwować, czy dochodzi do przełamania poziomów oporu lub wsparcia, linii trendu lub średnich kroczących. Kiedy wskaźniki optymizmu oznaczają wykupienie lub wyprzedanie rynku, szczególnie przydatne okazują się też dywergencje widoczne na oscylatorach. 228 ANALIZA TECHNICZNA Wskaźniki nastrojów uczestników rynku Każdego tygodnia Barrons publikuje w dziale Market Laboratory liczby informujące o nastrojach uczestników rynku. Są to wielkości z czterech różnych badań, które mają określać stopień optymizmu na rynku akcji. Liczby dotyczą ostatniego tygodnia oraz, dla porównania, okresu sprzed dwóch i trzech tygodni. Oto jak mogłyby wyglądać wielkości dla ostatniego tygodnia. Pamiętajmy, że należy te wskaźniki interpretować na odwrót. Zbyt wielki optymizm jest niedobry, a zbyt silny pesymizm, pozytywny.
(more…)
Znaczenie czasu kształtowania się formacji Wielkość formacji jest zawsze bardzo istotna. Im dłuższy jest odcinek czasu pomiędzy dwoma wierzchołkami i im większa jest wysokość formacji, tym większy kryje się w niej potencjał odwrócenia trendu. Odnosi się to do wszystkich formacji. Ogólnie rzecz biorąc, większość wiarygodnych formacji podwójnego szczytu lub podwójnego dna Podstawowe formacje odwrócenia trendu 109 Diagram 5. 6b Przykład fałszywego wybicia. Zauważmy, że wybicie w górę odbyło się przy niskim wolumenie, a następujący później spadek przy dużym wolumenie. Obserwacja wolumenu pomaga czasem, ale nie zawsze, uniknąć fałszywych wybić. 110 ANALIZA TECHNICZNA powinien cechować odstęp przynajmniej miesiąca pomiędzy dwoma wierzchołkami lub dwoma dnami. Niektóre z nich dzielić będą nawet dwa lub trzy miesiące. (Na wykresach długoterminowych, przyjmujących za jednostkę czasu tydzień lub miesiąc, odstęp ten może wynosić nawet kilka lat). Większość prezentowanych przez nas przykładów ukazuje formacje charakterystyczne dla odwrócenia trendu wzrostowego.
(more…)
Jak podkreślał Wilder, jednym z dwóch zasadniczych problemów związanych z konstrukcją wskaźnika impetu (opierającego się na różnicach cen) bywają jego dość zaskakujące zachowania powodowane często przez nagłe zmiany wartości, których już się nie uwzględnia. Oscylatory i opinia większości 209 Diagram 10. 9 CCI można stosować w analizie indeksów, jak w tym przypadku, a także jak każdy inny oscylator, do wskazywania ekstremów rynkowych. Zwróćmy uwagę, że CCI jest szybszy od ceny przy każdym punkcie zwrotnym. Na ogół przyjmuje się długość 20 dni. Gwałtowny wzrost lub spadek sprzed dziesięciu dni (w przypadku impetu 10-dniowego) może wywołać nagłe przesunięcia linii impetu, nawet jeśli bieżące ceny wykazują niewielkie zmiany. A zatem należało podjąć pewne kroki w celu zminimalizowania tych zniekształceń. Drugi problem polega na tym, że potrzebny jest stały zakres wahań wskaźnika, aby można było dokonywać porównań. Konstrukcja RSI nie tylko pozwala na niezbędną niwelację zakłóceń, ale również rozwiązuje drugi problem, ustanawiając stały pionowy zakres wahań od 0 do 100. Przy okazji warto zauważyć, że termin „siła względna” jest nieco mylący i często wywołuje nieporozumienia wśród tych, którzy posługują się tym pojęciem w analizach rynków kapitałowych. Jednym ze sposobów obiektywnego szacowania siły względnej pewnych akcji lub grupy towarów jest na przykład odnoszenie ich wskaźników do indeksu S&P 500.
(more…)
Jak dotąd mamy tylko jeden symbol „O” w kolumnie 5, a w każdej kolumnie powinny być co najmniej dwa znaki. A zatem wpisz symbole „X” do poziomu 4870. Ostatnia cena dnia jest zaczerniona, co pozwala łatwiej obserwować aktywność rynku w poszczególnych dniach. Dla nabrania wprawy warto przebiec wykres do końca. Zwróćmy uwagę że jest tu kilka kolumn, w których występują zarówno symbole „X”, jak i „O”. Sytuacja taka powstaje tylko na wykresie o jednokratkowym odwróceniu i wynika stąd, że w każdej kolumnie muszą być co najmniej dwie wypełnione kratki. Niektórzy mogą mieć obiekcje wobec łączenia dwóch różnych symboli w jednej kolumnie, ale praktyka wykazała, że w ten sposób o wiele łatwiej śledzić kolejność transakcji. Diagram 11. 5b przedstawia te same dane co diagram 11. 5a, ale wykres ma trzykratkowe odwrócenie. Zauważmy, że wykres ten jest skondensowany i wiele danych znikło.
(more…)