Ci ostatni zachowują kontrolę zarówno nad interpretacją wskaźników, jak i nad procesem podejmowania decyzji. Poszukując różnic pomiędzy analizą wykresów oraz analizą statystyczną, można również powiedzieć, że wszyscy analitycy wykresów są przedstawicielami analizy technicznej, ale nie wszyscy przedstawiciele analizy technicznej są analitykami wykresów. Wprawdzie terminy te stosować będę zamiennie, ale należy pamiętać, że analiza wykresów jest tylko częścią całej dziedziny teorii technicznej. Krótkie porównanie analizy technicznej rynków kapitałowych i terminowych Często zadaje się pytanie: czy analiza techniczna stosowana do transakcji terminowych jest taka sama jak w wypadku rynków kapitałowych? Filozofia analizy technicznej 11 Odpowiedź brzmi zarazem „tak i nie”. Podstawowe zasady są te same, ale występują też pewne istotne różnice. Zasady analizy technicznej zostały po raz pierwszy zastosowane w odniesieniu do rynków akcji (kapitałowych) i dopiero później adaptowane do potrzeb rynków terminowych. Większość podstawowych narzędzi, jak na przykład wykresy słupkowe oraz wykresy punktowo-symboliczne (typu „kółko i krzyżyk”), formacje cenowe, wielkość wolumenu, linie trendu, średnie kroczące i oscylatory, wykorzystuje się zarówno na rynkach kapitałowych, jak i na terminowych. Zaznajomienie się z tymi pojęciami na przykładzie jednego rodzaju rynku pozwala bez trudu stosować je również na drugim. Istnieją jednak pewne różnice związane nie tyle z samymi narzędziami, co z odmienną naturą tych dwóch rynków. Oznaczanie cen Oznaczanie cen na rynkach terminowych jest o wiele bardziej skomplikowane niż na rynku kapitałowym. Ceny poszczególnych towarów podawane są w różnych jednostkach.
(more…)
Pojedyncza, prosta fala cenowa kształtująca zachowania zarówno rynków kapitałowych, jak i towarowych. Widzimy tu tylko dwa cykle fali, ale rozciąga się ona w nieskończoność w lewo i w prawo, powtarzając cykl za cyklem, co pozwala określić jej wartość w dowolnym momencie w przeszłości lub w przyszłości. Właśnie ta cecha fal umożliwia prognozowanie ruchów cen. do dołka. Mierzyć można również odległości pomiędzy szczytami, ale pomiary te nie są tak wiarygodne. A zatem powszechną praktyką jest wyznaczanie początku i końca cyklu w jego najniższym punkcie, jak widzimy to na diagramie. Trzy podstawowe własności cyklu to amplituda, okres i faza. Amplituda mierzy wysokość fali, co widać na diagramie 14. 5, i wyrażana jest w pieniądzach lub w punktach. Okres fali (diagram 14. 6) to czas dzielący dwa dołki.
(more…)
120 ANALIZA TECHNICZNA wybiciu powinien znacząco wzrosnąć. Czasem występuje też ruch powrotny do linii wsparcia (górna płaska linia), ale przy niewielkim wolumenie. Technika pomiaru Sposób dokonywania pomiaru jest w przypadku trójkąta zwyżkującego stosunkowo prosty: mierzymy wysokość formacji w jej najszerszym miejscu i odliczamy ją od punktu wybicia. Jest to kolejny przykład wykorzystania zakresu wahań cen w ramach formacji do określenia minimalnego zasięgu ich przyszłego ruchu. Trójkąt zwyżkujący jako formacja odwrócenia trendu spadkowego Wprawdzie trójkąt zwyżkujący najczęściej pojawia się w trendach wzrostowych, ale czasami bywa też formacją stanowiącą odwrócenie trendu spadkowego. Nawet wówczas pozostaje jednak formacją charakterystyczną dla rynku byka, któremu daje początek. Przełamanie górnej Diagram 6. 3b Średnia transportowa Dow Jones utworzyła w końcu 1997 roku trójkąt zwyżkujący zapowiadający kontynuację wzrostów. Zwróćmy uwagę na płaską linię górną i wznoszącą się dolną. Jest to zwykle formacja kontynuacji hossy niezależnie od miejsca, w jakim pokazuje się na wykresie. Podstawowe formacje kontynuacji trendu 121 Trójkąt zniżkujący to po prostu lustrzane odbicie poprzednio omawianej formacji; uznawany jest na ogół za formację charakterystyczną dla bessy.
(more…)
Zwróć uwagę, że jest to ostatnia cena dnia. Zróbmy jeszcze jedną kolumnę. Kolumna 6: Pierwsza liczba 2 maja to 4870. Jak dotąd mamy tylko jeden symbol „O” w kolumnie 5, a w każdej kolumnie powinny być co najmniej dwa znaki. A zatem wpisz symbole „X” do poziomu 4870. Ostatnia cena dnia jest zaczerniona, co pozwala łatwiej obserwować aktywność rynku w poszczególnych dniach. Dla nabrania wprawy warto przebiec wykres do końca. Zwróćmy uwagę że jest tu kilka kolumn, w których występują zarówno symbole „X”, jak i „O”. Sytuacja taka powstaje tylko na wykresie o jednokratkowym odwróceniu i wynika stąd, że w każdej kolumnie muszą być co najmniej dwie wypełnione kratki. Niektórzy mogą mieć obiekcje wobec łączenia dwóch różnych symboli w jednej kolumnie, ale praktyka wykazała, że w ten sposób o wiele łatwiej śledzić kolejność transakcji. Diagram 11.
(more…)
Formacja spodka jako odwrócenie trendu spadkowego kształtuje się bardzo powoli, przechodząc stopniowo w trend horyzontalny, a następnie wzrostowy. Trudno jest dokładnie stwierdzić, kiedy spodek jest w pełni uformowany lub zmierzyć przyszły zasięg cen. Spodki można zwykle dostrzec na wykresach długoterminowych obejmujących kilka lat. Im dłużej kształtują się te formacje, tym większe jest ich znaczenie (diagram 5. 8). Formacje V to najtrudniejsze przypadki dla analityków i inwestorów, ponieważ powstają bardzo szybko, niemal bez okresu przejściowego. Występują zwykle na rynku, który zbyt gwałtownie wzrasta lub spada, po czym jakieś niespodziewane wieści powodują gwałtowny zwrot cen w przeciwnym kierunku. Jedynym ostrzeżeniem jest często dzień lub tydzień odwrotu przy bardzo dużym wolumenie. Niewiele możemy poradzić w takich sytuacjach, chyba tylko wyrazić nadzieję, że nie będą się zbyt często przytrafiać. Niektóre wskaźniki techniczne, jakie będziemy omawiać w późniejszych rozdziałach mogą pomóc Spodki i formacje V Diagram 5. 8 Przykład formacji spodka.
(more…)
Formacje potrójnego szczytu i potrójnego dna Większość kwestii poruszanych przy okazji omawiania formacji głowy i ramion odnosi się również do innych formacji zapowiadających odwrócenie trendu (diagramy 5. 4a-c). Znacznie rzadziej występująca formacja potrójnego szczytu lub potrójnego dna tylko w nieznacznym stopniu różni się od formacji głowy i ramion. Zasadnicza różnica polega na tym, że trzy szczyty lub dna znajdują się tu na mniej więcej tym samym poziomie (diagram 5. 4a). Analitycy wykresów często mają rozbieżne opinie w kwestii, czy dana formacja odwrócenia trendu to głowa i ramiona, czy potrójny szczyt. Spór ten ma jednak charakter czysto akademicki, ponieważ obie formacje oznaczają w istocie to samo. 102 ANALIZA TECHNICZNA Diagram 5. 4a Potrójny szczyt. Obraz jest podobny do głowy i ramion, z wyjątkiem tego, że wszystkie wierzchołki znajdują się na tym samym poziomie. Każdej zwyżce powinno towarzyszyć zmniejszenie wolumenu.
(more…)